Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości jest przestępstwem z art. 178a § 1 Kodeksu karnego. W części spraw możliwe jest jednak warunkowe umorzenie postępowania. Nie jest to prawo przysługujące automatycznie po przekroczeniu określonego progu – sąd ocenia wszystkie okoliczności konkretnego zdarzenia i osobę sprawcy.
Stan po użyciu a stan nietrzeźwości
Stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu przekracza 0,5 promila we krwi albo 0,25 mg alkoholu w 1 dm³ wydychanego powietrza lub prowadzi do stężenia przekraczającego te wartości. Niższy zakres może stanowić wykroczenie prowadzenia pojazdu w stanie po użyciu alkoholu.
Za czyn z art. 178a § 1 k.k. grozi kara pozbawienia wolności do 3 lat. Skazanie wiąże się również z dodatkowymi konsekwencjami, w szczególności zakazem prowadzenia pojazdów i świadczeniem pieniężnym, a w określonych przypadkach także przepadkiem pojazdu lub jego równowartości.
Przesłanki warunkowego umorzenia
Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie, jeżeli łącznie:
- wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne;
- okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości;
- sprawca nie był karany za przestępstwo umyślne;
- jego postawa, właściwości, warunki osobiste i dotychczasowy sposób życia uzasadniają pozytywną prognozę na przyszłość.
Znaczenie może mieć poziom alkoholu i tendencja pomiarów, długość przejechanej trasy, pora i miejsce jazdy, natężenie ruchu, powód prowadzenia pojazdu, zachowanie po zatrzymaniu oraz dotychczasowy sposób życia. Sam brak wcześniejszej karalności nie wystarcza.
Skutki warunkowego umorzenia
Warunkowe umorzenie nie jest wyrokiem skazującym. Sąd wyznacza okres próby od roku do 3 lat. Może orzec świadczenie pieniężne, obowiązki probacyjne oraz zakaz prowadzenia pojazdów do 2 lat. Właśnie możliwość orzeczenia krótszego zakazu niż przy skazaniu jest często praktycznie najważniejsza, zwłaszcza dla osób, które potrzebują prawa jazdy w pracy.
Nie każda sprawa nadaje się do takiego rozstrzygnięcia. Powrót do przestępstwa, wysoki wynik badania, stworzenie realnego zagrożenia albo inne obciążające okoliczności mogą przemawiać przeciwko umorzeniu.
Co należy sprawdzić w aktach?
Analiza powinna objąć prawidłowość zatrzymania i badań, świadectwa wzorcowania urządzeń, protokoły, odstępy czasowe między pomiarami, informacje o spożyciu i ewentualne wyniki badania krwi. Wniosek o warunkowe umorzenie powinien być oparty na faktach i dokumentach dotyczących zarówno zdarzenia, jak i sytuacji osobistej sprawcy.
Podstawa prawna:art. 66–67, art. 115 § 16 oraz art. 178a Kodeksu karnego.
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.
