Prawidłowe ustalenie okoliczności wypadku ma bezpośredni wpływ na świadczenia pracownika. Dlatego zdarzenie należy możliwie szybko zgłosić, zabezpieczyć dowody i uważnie sprawdzić protokół powypadkowy przed jego zatwierdzeniem.
Co jest wypadkiem przy pracy?
Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą: podczas wykonywania zwykłych czynności lub poleceń przełożonych, czynności na rzecz pracodawcy nawet bez polecenia albo w czasie pozostawania w jego dyspozycji w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązków.
Wszystkie te elementy muszą wystąpić łącznie. Spór często dotyczy istnienia przyczyny zewnętrznej, związku z pracą albo tego, czy zdarzenie rzeczywiście wywołało uraz.
Zgłoszenie i protokół powypadkowy
Pracownik powinien niezwłocznie poinformować przełożonego, o ile pozwala na to stan zdrowia. Warto wskazać świadków, zachować fotografie, nagrania, dokumentację medyczną i dane urządzeń używanych przy pracy.
Zespół powypadkowy powinien sporządzić protokół nie później niż w ciągu 14 dni od uzyskania zawiadomienia o wypadku. Jeżeli termin nie może być zachowany z powodu uzasadnionych przeszkód, przyczyny opóźnienia należy podać w protokole. Poszkodowany ma prawo zapoznać się z materiałem i zgłosić uwagi oraz zastrzeżenia.
Jeżeli protokół nie uznaje zdarzenia za wypadek przy pracy albo błędnie opisuje jego przyczyny, nie należy poprzestawać na ustnym sprzeciwie. Treść dokumentacji można kwestionować, a ustalenie, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy, może być dochodzone przed sądem pracy.
Świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego
Ustawa przewiduje m.in. zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek wyrównawczy, jednorazowe odszkodowanie, rentę z tytułu niezdolności do pracy oraz świadczenia dla członków rodziny zmarłego. Zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne z ubezpieczenia wypadkowego wynoszą 100% podstawy wymiaru, z uwzględnieniem ustawowych warunków i wyłączeń.
Jednorazowe odszkodowanie przysługuje przy stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu. Jego wysokość zależy od procentu uszczerbku ustalonego w postępowaniu przed ZUS.
Roszczenia uzupełniające
Świadczenia z ZUS nie zawsze wyczerpują naprawienie szkody. Jeżeli spełnione są przesłanki odpowiedzialności cywilnej pracodawcy lub innego podmiotu, poszkodowany może rozważyć roszczenia uzupełniające, np. o zadośćuczynienie, odszkodowanie albo rentę. Trzeba wówczas wykazać podstawę odpowiedzialności, szkodę, związek przyczynowy, a w odpowiednich przypadkach winę.
Podstawa prawna:art. 3 i art. 6–12 ustawy wypadkowej; art. 444–445 Kodeksu cywilnego; rozporządzenie Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy.
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.